Keseli sıçanlar (opossum), keseliler (Marsupialia) grubuna aittir. Yani kanguru ve koala gibi yavrularını kesede taşıyan memeliler sınıfındadırlar.
Didelphidae adıyla da bilinen keseli sıçanlar, 18 cinste 126 türü içinde barındırır. Amerika ve Kanada’da bulunan tek türdür. Bu hayvanlar en fazla bri ev kedisi kadar boya ulaşabilir ve genellikle küçük ve orta boyutlu keseli hayvanlardır. Keseli sıçanlar familyasında az sayıda sıçan türünün kesesi bulunuyor. Kesesi bulunmayan türlerin ise, kesenin olması gerektiği yerde bir deri örtüsü ve bu deri örtüsünün altında 7 ila 27 adet meme bulunur.
Keseli Sıçanların Özellikleri
Keseli sıçanlar görünüş olarak sıçanlara/farelere benzerler. Uzunlukları 8-50 cm arasında, ağırlıkları ise 13 gramla 5 kilogram arasında olurlar. Tüyleri kısa ve sık, yünümsü bir şekilde, alacalı renklidir. Kuyrukları çoğunlukla kendilerinden daha uzundur. Keseli sıçanlar kuyruklarını tırmanırken tutunabilmek için kullanır. Bacakları kısadır ve ayaklarında 5 parmak vardır. Keseli sıçanlara “sıçan” denmesi sadece görünüş benzerliğinden kaynaklanır. Bilimsel olarak kemirgenlerle akraba değillerdir.
Keseli sıçanlar kontrolleri dışında bayıldıklarında güçlü bir koku üretirler. Bedenlerinin ürettiği bu koku ceset kokusu gibidir. Yılanların zehirlerine karşı bağışıklıkları olduğundan mercan yılanı hariç bütün yılanları avlarlar. Vücut ısılarının düşük olması sebebiyle kuduz olmazlar. Keseli sıçanlar tehdit edildiğinde başta dişlerini göstererek tıslar fakat kendilerini çaresiz hissettikleri an kendisini komaya yakın bir duruma getirirler. Bu durumda bu hayvan yan düşerek anüsünden bir koku salar. Bu durumda bilinci yerindedir fakat hareket edemezler. Bu koma hali birkaç dakika sürebileceği gibi 6 saate kadar uzayabilir.
Üreme
Keseli sıçanların hamilelikleri 12-14 gün arasındadır ve bütün memeliler arasında en kısa hamilelik süresine sahiptir. Doğurduklarında çok sayıda (20 civarında yavru) yavru dünyaya getirirler. Çoğunun ömrü 1-2 yıl civarında olur. Bununla birlikte vahşi doğada yaşamları1-2 yıl, esaret altında ise dört yıl ve daha fazla süre yaşayabilirler. Doğan yavruların, varsa memeye tutunmak ve emmek içim kesenin içine girmesi gerekir fakat doğan yavruların çoğu memeye tutunamaz, hayata tutunan yavrular anca bu şekilde hayatta kalabilir. Memeye tutunan yavruların sütten kesilmesi 70 günle 125 gün arasındadır.
Besin Kaynağı
Keseli sıçanlar genellikle etçil olmasına rağmen meyve, tohum, yaprakta yiyebilir. Keseli sıçanların küçükleri böcek gibi küçük şeylerle, büyük türleri ise böceklerin dışında küçük memeliler ve kuşlarla beslenebilir. Keseli sıçanların bazı türleri, vücutlarında kalsiyum ihtiyacını karşılayabilmesi için kemirgenleri ve araçalrın çarpmış olduğu hayvan ölülerini (leşleri) yiyebilirler.
Keseli sıçanların büyük olanlarında birçok çıngıraklı yılanın ve çukur engerek yılanının zehrine bağışıklık gösterir ve düzenli bir şekilde bu yılanları avlarlar. Kahverengi dört güzlü keseli sıçanların yılan zehrine karşı bağışıklığı olmadığından bu adaptasyon sadeceDidelphis türüne özgündür.
Keseli Sıçanların Yaşam Alanları
Amerika’nın belli kesimlerinde varlıklarını gösteren keseli sıçanlar daha çok bataklıklarda, ormanlarda, sulak alanlarda, ovalarda, şehirlerde, banliyölerde görülebilirler.
